Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi

Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi

Dijital teknolojiler, yaşamın hemen her alanında çok boyutlu bir dönüşümü beraberinde getirmiştir. Bu dönüşümün merkezinde yer alan yapay zekâ, karmaşık problemlere çözümler sunabilen, karar alma süreçlerini destekleyen ve pek çok açıdan hayatı kolaylaştıran bir teknoloji olarak öne çıkmaktadır. Bu doğrultuda, yapay zekânın insan merkezli, güvenli, sorumlu ve toplumsal faydayı gözeten bir yaklaşımla geliştirilmesi ve etik ile hukuki ilkelere uygun şekilde ele alınması önem taşımaktadır. Yapay zekâ teknolojilerinin sunduğu imkânların yanı sıra, bu sistemlerin kullanımına bağlı olarak ortaya çıkan etik, toplumsal ve hukuki sorular gündemdeki yerini korurken, son yıllarda yapay zekâ alanında yaşanan gelişmeler ise teknolojik inovasyon açısından yeni bir dönemin kapılarını aralamıştır. Bu bağlamda en çarpıcı yeniliklerden biri, doğal dil girdilerine dayalı olarak insan üretimine benzer içerikler oluşturabilme kapasitesiyle dikkat çeken “üretken yapay zekâ” sistemlerinin yükselişidir. Geniş kullanıcı kitleleri tarafından benimsenen ve birçok alanda önemli faydalar sağlayan üretken yapay zekâ uygulamaları; bireysel ve kurumsal düzeyde yenilikçi fırsatlar sunmakla birlikte etik, hukuki ve toplumsal açılardan ele alınması gereken çok yönlü riskleri de beraberinde getirmektedir. Bu nedenle söz konusu sistemlerin, insan haklarına ve temel özgürlüklere saygılı, şeffaf, denetlenebilir ve insan merkezli bir yaklaşımla geliştirilmesi ve uygulanması büyük bir öneme sahiptir. Buradan hareketle; üretken yapay zekâ sistemlerinin kişisel verilerin korunması bağlamındaki etkilerinin değerlendirilmesi, bu sistemlerin geliştirilmesi ile kullanılmasında bireylerin mahremiyetine saygılı bir yaklaşımın teşvik edilmesi ve yaşam döngüsü boyunca gerçekleştirilen kişisel veri işleme faaliyetleri bakımından veri sorumlusu niteliğini haiz aktörlere yol gösterilmesi amacıyla “Üretken Yapay Zekâ ve Kişisel Verilerin Korunması Rehberi (15 Soruda)” hazırlanmıştır. Söz konusu Rehber’de öncelikle; üretken yapay zekâ sistemlerinin içerik üretim süreci, yaşam döngüsü, kullanım alanları ve kullanımının doğurabileceği risklere ilişkin temel hususlar ele alınmıştır. Devamında, bu sistemler aracılığıyla gerçekleştirilen kişisel veri işleme faaliyetleri, 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu çerçevesinde değerlendirilmiştir. Son olarak ise günlük hayatta üretken yapay zekâ uygulamalarından yararlanırken kişisel verilerin korunması açısından bireylerin dikkat etmesi gereken hususlara ve bu teknolojileri kullanan çocuklara yönelik olarak ebeveynler tarafından alınabilecek önlemlere ilişkin değerlendirmelere yer verilmiştir. Kamuoyuna saygıyla duyurulur.